Servikal Kap

Servikal kap önce Avrupa’da kullanılmaya başlanıp daha sonra ABD’de yaygınlaşmıştır. Vajinal diyaframa benzer yapıda ancak sadece serviksi ( rahim ağzını) örttüğünden daha küçük şekildedir. Yalnızca dört buyutta üretildiği için uygun boyutunun bulunması ve yerleştirme (dikkatlice yerleştirmek gerekir) daha zordur.

Servikal kapın diyaframa olan üstünlükleri, yerinde uzun süre bırakılabilmesi ve ilaveten spermisid kullanılmasına gerek olmamasıdır. Cinsel ilişkiden en az 20 dakika, en çok 4 saat önce yerleştirilmelidir. Dört boyuttan biri ile uygunluk gösteren kadınların özellikle edeceği, kapı arka vajina duvarı boyunca seviksin üstüne kadar nasıl kaydıracağını öğrenmesi gerekir. Yerleştirme ve çıkarma için en uygun pozisyon çömelme pozisyonudur. Kap koitusun üzerinden en az 6 saat geçtikten sonra çıkarılmalıdır.

Vajinal Sponge (sünger)

Doğum kontrolünde kullanılan makanik vajinal araçların en eskisi sponge’lardır. Tarihte bu amaçla kumaş veya pamuk tamponlar, denizden çıkan sünger gibi birçok değişik madde kullanılmıştır. Son zamanda geliştirilen kollagen sponge’lar büyükbaş hayvanların derisinden elde edilmektedir. Bu madde bakterisit ve rungisid etkiye sahiptir. Chvapil’in geliştirdiği ve kendi ismiyle anılan bu sponge iki tiptir. Doğum yapmamışların kullanabileceği tip ise 6-7 cm. çapında ve kalınlığında, doğum yapmışların kullanabileceği tip ise 7-9 cm. çapında ve 2.5 cm. kalınlığındadır.

Her iki tip sponge’un vajinadan kolayca çıkarılabilmesi için naylon ipten bir loop’u mevcuttur. Araştırmalarda sponge kullanılarak yapılan koitustan sonra olguların % 20’sinde rahim ağzında canlı sperm mevcut olduğu görülmüştür. Bu da sponge ile birlikte spermisid kullanılmasının gerekli olduğunu göstermektedir. Collatex adı altında üretilen bir başka vajinal sponge, 5.5*x3 cm. büyüklüğünde olup poliüretan ile birlikte % 30 monoksinol 9 içermektedir. Bu sponge’un da polyesterden yapılı bir loop’u mevcuttur.

Vajinal sponge kullanımındaki problemler,uygulanmasının zor olması, koitusu rahatsız edici etki yapabilmesi, koku veya irritasyona neden olabilmesidir. Ancak bu konuda yapılmış az sayıdaki çalışma sonuçları ganinal sponge’ların iyi motive olmuş çiftler tarafından kullanıldığında etkili bir korunma sağladığı şeklindedir.

Dr. Süreyya MENTEŞ