| Ebegümeci |
( hubbaz ) :Ebegümecigillerden; çiçekleri ilaç, yaprakalrı da
sebze olarak kullanılan ve genellikle tarla kenarlarında kendi kendine yetişen
bir ottur. 20-70 cm. boyundadır. Yaprkalrı sarmaldır. Mayıs - Ağustos ayları
arasında çiçek açar. Yaprak ve çiçeklerinde fazla miktarda müsilaj vardır.
Yaprak ve çiçekleri kurutulmadan kullanılır.
Kullanıldığı
yerler: Göğsü yumuşatır, öksürüğü keser. Mide ve bağırsakların muntazam
çalışmasını sağlar. Kabızlığı giderir. Mide bulantısı ve kusmaları önler. Ateşi
düşürüp, vücuda rahatlık verir. Boğaz ve bademcik iltihaplarını giderir. Nezle,
bronşit, nefes darlığı tedavisinde kullanılır. Lapası çıbanların olgunlaşmasını
sağlar. Burun kanamasını durdurur. Dişeti hastalıklarını tedavi eder. Mide
ağrısını keser. Burun tıkanıklığını giderir. |
| Ebû Cehil karpuzu |
( acıhıyar ) :Kabakgillerden elma iriliğinde meyvesi çok acı ve
ishal yapıcı bir bitkidir. İçeriğinde "colocynthine" vardır. Zehirlidir. 2
gramdan fazlası öldürebilir. Haricen kullanılır.
Kullanıldığı
yerler: Romatizma, mafsal ve nikris ağrılarını dindirir. Kaşıntıları
geçirir. |
| Eğirotu |
( azakeyeri ) :Yılanyastığıgiller familyasından; akarsu
kıyıları ve bataklıklarda yetişen 60-70 cm. boyunda bir otsu bitkidir. Meyveleri
yeşilimsi renktedir. Çiçekleri, siyahımsı-erguvani renklidir. Tadı
mayhoştur.
Kullanıldığı yerler: İştahı açar, mide ve bağırsak
gazlarını giderir. Mide ekşimesini geçirir. Mide ülserini iyileştirir. İdrar ve
adet söktürür. Dişetlerini kuvvetlendirir. Ter söktürür, ateşi düşürür ve
ağrıları dindirir. Kusturur, aksırtır. Sinirleri yatıştırır. Sarılık ve nikris
tedavisinde kullanılır. |
| Eğreltiotu |
( nepkrodium filixma ) :Eğreltiotugillerden; kumlu yerlerde
yetişen bir cins bitkidir. Çok çeşidi vardır. Boyu 120 cm. kadardır. Kökü
kalındır. Dışı siyahi, içi beyazdır. Zehirlidir. Tavsiye edilen miktarı aşmamak
gerekir. Hekimlikte erkek eğreltiotu kullanılır. Gebeler ve kansızlar
kullanamaz.
Kullanıldığı yerler: Bağırsak solucanları ve
tenyaları düşürür. Memeli basur ve variste de faydalıdır. |
| Ekmek ağacı |
( artocarpus ) :Dutgillerden; tropik asya adalarında yetişen ve
her mevsimde mahsul veren bir bitkidir. Meyveleri ananasa benzer. İçeriğinde bol
miktarda nişasta vardır. Meyve ve yaprakları yenir. Ekmek yapmak için de
kullanılır.
Kullanıldığı yerler: Besleyicidir. |
| Ekşi elma |
( yabani elma ) :Gülgillerden; ormanlarda yetişen bir ağacın
meyvesidir. Meyveleri küçük ve çok ekşidir. Çiçekleri, açık
pembedir.
Kullanıldığı yerler: Mide ve bağırsaklardaki gazı
boşaltır. Buralardaki iltihapları giderir. |
| Elma |
( malus ) :Gülgillerden çiçekleri pembe, oldukça yüksek bir
ağacın meyvesidir. Meyvesi (elma); çoğu yumruktan küçük ve yuvarlak, kabuğu
parlak ve sert, kırmızıdan yeşile kadar türlü renktedir. Çekirdekleri ufaktır.
Dokusu gevşektir. Kokusu hoş, tadı mayhoş veya tatlıdır. Amasya, Gümüşhane,
Niğde ve Ferik gibi birçok çeşidi vardır.
Kullanıldığı
yerler: Sinirleri ve adaleleri kuvvetlendirir. Bedeni ve zihni yorgunluğu
giderir. Hamilelerin bulantı ve kusmalarını azaltır. Hastalıkların çabuk
geçmesini sağlar. İdrar söktürür, vücutta biriken zararlı maddelerin atılmasında
yardımcı olur. Böbreklerdeki kum ve taşların dökülmesine yardım eder. Kanı
temizler. Kolestrolü düşürür. Damar sertliği ve kalp krizlerini önler. Kandaki
şeker miktarını düşürür. Kabızlığı giderir. Şeker hastaları için faydalıdır.
Dizanteri ve paratifoda iyileşmeye yardımcı olur. Öksürüğü keser. Kompostosu
ateşi düşürür. Susuzluğu keser. Uçukları geçirir. Cildin taze ve güzel kalmasını
sağlar. Göz ve kulak ağrılarında da kullanılır. |
| Enginar |
( cynara )Bileşikgillerden; kökü yıllarca yaşayıp, her
ilkbaharda yeniden süren dikenli bir bitki ve bunun sebze olarak yenen iri topuz
biçimindeki yeşil çiçeğidir. Killi, kumlu ve rutubetli toprakalarda yetişir. Çok
iyi bir besindir. İçeriğinde "cynarine" vardır.
Kullanıldığı
yerler: Kandaki üre ve kolestrolü düşürür. İdrar söktürür. Kandaki şeker
miktarını ayarlar. Şeker hastaları için çok faydalıdır. Bedeni ve ruhi
bitkinliği giderir. Vücuda dinçlik verir. Sinirleri güçlendirir. Damar sertliği
ve kalp hastalıklarını önler. Böbreklerdeki kumların dökülmesine yardım eder.
Karaciğer hastalıklarının çabuk geçmesini sağlar. Sarılıkta faydalıdır.
Romatizmanın şikayetlerini geçirir. Mide ve bağırsakları temizler. İshali keser.
Emzikli kadınlar, böbreklerinde veya mesanelerinde itihap olanlar
yememelidir. |
| Ergeç sakalı |
( çayırmelikesi )Gülgillerden dalları sağlam ve sert
kırmızımtırak bir bitkidir. Çiçekleri kar taneleri gibidir ve dalların ucunda
toplanmışlardır. Yaz aylarında toplanıp kurutulur. Bitkinin her yeri
kullanılır.
Kullanıldığı yerler: İdrar söktürür, vücutta
biriken zararlı maddelerin atılmasını sağlar. Böbrek mesane ve idrar
yollarındaki iltihapları giderir. Soğuk algınlığını geçirir. Kanı temizler.
Sinirleri yatıştırır. Kalbi kuvvetlendirir. Nefes darlığı ve astımda faydalıdır.
Diş ağrılarını keser. Diş eti ve boğaz iltihaplarını giderir. |
| Erik |
( prune )Gülgillerden beyaz çiçekli bir ağacın yemişidir. Erik,
çoğu ceviz büyüklüğünde, kabuğu ince, sarıdan kırmızıya ve mora kadar türlü
renkte, tadı mayhoş veya tatlı, etli, sulu tek ve sert çekirdekli bir yemiştir.
B vitamini bakımından zengindir.
Kullanıldığı yerler: Sinirleri
kuvvetlendirir. Zihin yorgunluğunu giderir. Kabızlığı giderir. İdrar söktürür ve
vücudun rahatlamasını sağlar. Karaciğer şişliğini giderir. Böbrekleri
dinlendirir. Kansızlığı giderir. Kalbi kuvvetlendirir. İştah açar ve hazmı
kolaylaştırır. Romatizma, mafsal kireçlenmesi ve nikriste faydalıdır.
Çekirdekleri de, bağırsak solucanlarını düşürmekte kullanılır. |